EMS met laadpaal: slim laden met zonnepanelen en energiebeheer

Een elektrische auto kan een groot deel van het elektriciteitsverbruik van je woning voor zijn rekening nemen. Met een Energy Management System (EMS) kan de laadpaal samenwerken met zonnepanelen, een thuisbatterij, een warmtepomp en andere elektrische apparaten.

Zo kun je het laden afstemmen op de beschikbare zonnestroom, het totale stroomverbruik en eventueel de actuele energieprijzen. Het doel is om je auto slim op te laden zonder onnodige pieken in het stroomverbruik of beperkingen voor andere apparaten.

Welke mogelijkheden je hebt, hangt af van de laadpaal, de auto, de elektrische aansluiting en de compatibiliteit met het EMS.

Hoe werkt een EMS met een laadpaal?

Een EMS verzamelt informatie over het energiesysteem van je woning en gebruikt die informatie om aangesloten apparaten op elkaar af te stemmen. Afhankelijk van de beschikbare koppelingen kan het systeem bijvoorbeeld rekening houden met:

Op basis van deze informatie kan het EMS het laadvermogen aanpassen of het laden naar een geschikter moment verschuiven.

Niet ieder EMS kan al deze gegevens uitlezen of alle instellingen zelfstandig aanpassen. Controleer daarom vooraf welke functies daadwerkelijk worden ondersteund.

Laden met zonnestroom

Heb je zonnepanelen, dan kun je proberen meer van je eigen opgewekte elektriciteit rechtstreeks in je elektrische auto te gebruiken.

Een EMS kan het laadvermogen van een geschikte laadpaal aanpassen aan de beschikbare zonnestroom. Wanneer de zonneproductie toeneemt, kan de auto mogelijk meer laden. Daalt de productie, dan kan het systeem het laadvermogen verlagen of overschakelen op een andere laadstrategie.

Daarbij zijn de mogelijkheden afhankelijk van onder meer het minimale laadvermogen van de auto en laadpaal, de beschikbare zonnestroom en het overige elektriciteitsverbruik in huis.

Belangrijk: laden met uitsluitend zonnestroom is niet bij iedere auto, laadpaal of installatie op ieder moment mogelijk. Soms wordt ook stroom uit het elektriciteitsnet gebruikt om het laden betrouwbaar te laten verlopen.

Lees ook: laadpaal en zonnepanelen combineren.

Piekbelasting beperken met slim laden

Een laadpaal kan samen met andere elektrische apparaten een aanzienlijke belasting op de elektrische installatie veroorzaken. Denk aan een warmtepomp, inductiekookplaat, boiler of wasdroger die tegelijkertijd actief zijn.

Een EMS kan het beschikbare vermogen verdelen en het laadvermogen tijdelijk verlagen wanneer andere apparaten meer elektriciteit nodig hebben. Dit heet ook wel dynamische load balancing of slim vermogensbeheer.

Dat kan helpen om de beschikbare capaciteit van de aansluiting beter te benutten. Of hiermee een verzwaring van de aansluiting kan worden voorkomen, hangt af van je verbruikspatroon, de aansluiting en de technische mogelijkheden van het systeem.

Lees meer over slim laden met een laadpaal.

EMS met een thuisbatterij

Heb je ook een thuisbatterij, dan moet het systeem bepalen hoe de beschikbare energie het beste kan worden verdeeld.

Wil je de batterij bijvoorbeeld bewaren voor gebruik in huis, dan kan dat invloed hebben op het moment waarop de auto wordt geladen. Wil je juist zo veel mogelijk zonnestroom in je auto gebruiken, dan kan een andere laadstrategie geschikter zijn.

Er bestaat geen vaste volgorde waarbij zonnepanelen, batterij en laadpaal altijd op dezelfde manier worden aangestuurd. De beste instelling hangt af van je energiebehoefte, contract, batterij, laadplanning en de mogelijkheden van het EMS.

Een thuisbatterij is bovendien niet automatisch nodig om slim te laden. Begin bij de vraag welke functies je met je bestaande installatie al kunt benutten.

Lees ook: EMS met een thuisbatterij.

Slim laden met een dynamisch energiecontract

Bij een dynamisch energiecontract veranderen de stroomprijzen gedurende de dag. Een EMS dat met deze prijzen kan werken, kan het laden plannen op momenten waarop elektriciteit relatief goedkoop is.

Dat is vooral handig wanneer je auto langere tijd thuis staat en je niet direct hoeft te vertrekken.

Toch is de laagste stroomprijs niet altijd de enige factor. Heb je op hetzelfde moment veel zonnestroom beschikbaar, dan kan het aantrekkelijker zijn die energie zelf te gebruiken. Ook laadverliezen, eventuele terugleververgoedingen en de instellingen van je systeem spelen mee.

Vergelijk daarom niet alleen de laadprijs per kilowattuur, maar kijk naar de totale energiekosten van je woning.

Lees meer over een dynamisch of vast energiecontract.

De laadplanning: wanneer heb je de auto nodig?

Slim laden werkt het beste wanneer duidelijk is hoeveel energie je nodig hebt en wanneer je vertrekt.

Staat de auto de hele nacht aangesloten en heb je pas de volgende ochtend een volle accu nodig? Dan kan het EMS doorgaans meer vrijheid hebben om het laden over de beschikbare uren te verdelen.

Moet je onverwacht eerder vertrekken, dan wordt voldoende acculading belangrijker dan het kiezen van het allergoedkoopste moment.

Let daarom bij de keuze van een EMS en laadpaal op functies zoals:

Welke functies beschikbaar zijn, verschilt per combinatie van auto, laadpaal en energiemanagementsysteem.

Kan iedere laadpaal met een EMS samenwerken?

Nee. Een laadpaal met slimme functies is niet automatisch compatibel met ieder EMS.

Controleer vóór aanschaf of de gewenste combinatie daadwerkelijk werkt. Let vooral op:

Laat bij twijfel bevestigen welke functies in jouw situatie daadwerkelijk beschikbaar zijn. Kijk daarbij niet alleen naar wat een fabrikant belooft, maar ook naar de mogelijkheden van de complete installatie.

Is 11 kW of 22 kW beter in combinatie met een EMS?

Een hoger maximaal laadvermogen betekent niet automatisch dat je slimmer of voordeliger kunt laden.

Voor veel huishoudens is een laadpaal van 11 kW voldoende. Of 22 kW zinvol en mogelijk is, hangt onder meer af van de elektrische aansluiting, de auto en de beschikbare laadcapaciteit.

Ook bij slim laden moet het EMS rekening houden met het vermogen dat de woning op dat moment kan leveren. Een laadpaal van 22 kW kan dus niet vanzelfsprekend voortdurend op dat vermogen laden.

Lees meer over 11 kW of 22 kW laden.

Wanneer is een EMS met laadpaal interessant?

De combinatie is vooral het onderzoeken waard als je het laden wilt afstemmen op andere onderdelen van je energiesysteem, zoals:

Heb je vooral behoefte aan het automatisch verdelen van het beschikbare vermogen, dan kan een laadpaal met geschikte load balancing al veel oplossen. Wil je daarnaast zonnestroom, stroomprijzen en andere apparaten combineren, dan kan een uitgebreider EMS interessant zijn.

Het belangrijkste is dat je geen functies aanschaft die je niet nodig hebt of die niet goed samenwerken met je bestaande apparatuur.

Bekijk je hele energiesysteem

De beste keuze voor een laadpaal of EMS hangt af van meer dan alleen je elektrische auto. Ook je zonnepanelen, stroomverbruik, elektrische aansluiting en eventuele plannen voor een thuisbatterij of warmtepomp spelen mee.

Met de BAMM Energiecheck kun je je energiesituatie als geheel bekijken en onderzoeken welke mogelijkheden relevant zijn voor jouw woning.

Verder lezen